Rozpoczęcie nowego roku szkolnego 2025/2026 wiąże się z aktualizacją wymagań edukacyjnych. Zmiany w spisie lektur to proces naturalny – szkoła dąży do tego, by literatura nie tylko uczyła historii języka, ale przede wszystkim kształtowała empatię, krytyczne myślenie i pomagała zrozumieć współczesny świat.
Poniższe zestawienie prezentuje pełny wykaz tekstów obowiązkowych na każdym etapie edukacji, łącząc nieśmiertelną klasykę z pozycjami dopasowanymi do wrażliwości młodego pokolenia.
Szkoła Podstawowa: Klasy 1–3
Na pierwszym etapie edukacji priorytetem jest zaszczepienie w dzieciach miłości do książek. Dobór tekstów ma na celu pokazanie, że czytanie to fascynująca przygoda, a nie uciążliwy obowiązek. Dominują utwory uczące przyjaźni, odwagi i szacunku do zwierząt.
Wybrane pozycje z listy lektur:
- Hans Christian Andersen – Wybrane baśnie
- Justyna Bednarek – Niesamowite przygody dziesięciu skarpetek
- Jan Brzechwa – Brzechwa dzieciom
- Waldemar Cichoń – Cukierku, ty łobuzie!
- Grzegorz Kasdepke – Detektyw Pozytywka
- Astrid Lindgren – Dzieci z Bullerbyn
- Roman Pisarski – O psie, który jeździł koleją
- Łukasz Wierzbicki – Afryka Kazika; Dziadek i niedźwiadek
Szkoła Podstawowa: Klasy 4–6
W tych klasach uczniowie zaczynają analizować teksty o większym stopniu skomplikowania, poznając gatunki takie jak komiks, baśń literacka czy powieść przygodowa. To również czas na pierwsze spotkanie z mitologią i Biblią w kontekście kulturowym.
| Lektury w całości | Lektury we fragmentach / Wybór |
|---|---|
| Jan Brzechwa, Akademia Pana Kleksa | René Goscinny, J.J. Sempé, Mikołajek |
| Janusz Christa, Kajko i Kokosz. Szkoła latania | Ignacy Krasicki, wybrane bajki |
| C.S. Lewis, Opowieści z Narnii | Wybrane mity greckie (Prometeusz, Syzyf, Dedal i Ikar) |
| Ferenc Molnár, Chłopcy z Placu Broni | Biblia: opisy stworzenia świata, wybrane przypowieści |
| J.R.R. Tolkien, Hobbit, czyli tam i z powrotem | Adam Mickiewicz, Pan Tadeusz (fragmenty) |
Szkoła Podstawowa: Klasy 7–8
Starsze klasy szkoły podstawowej to przygotowanie do egzaminu ósmoklasisty. Teksty stają się bardziej refleksyjne, poruszając tematy patriotyzmu, trudnych wyborów moralnych i dojrzewania w cieniu wielkich wydarzeń historycznych.
Teksty obowiązkowe (całość):
- Charles Dickens – Opowieść wigilijna
- Aleksander Fredro – Zemsta
- Aleksander Kamiński – Kamienie na szaniec
- Adam Mickiewicz – Dziady cz. II
- Antoine de Saint-Exupéry – Mały Książę
- Juliusz Słowacki – Balladyna
Szkoła Średnia: Poziom Podstawowy
Liceum i technikum to czas pogłębionej analizy kontekstów filozoficznych i historyczno-literackich. Kanon obejmuje fundamenty kultury europejskiej oraz najważniejsze dzieła polskiego modernizmu i literatury wojennej.
Kluczowe dzieła:
- Sofokles – Antygona
- William Szekspir – Makbet
- Adam Mickiewicz – Dziady cz. III
- Bolesław Prus – Lalka
- Fiodor Dostojewski – Zbrodnia i kara
- Stanisław Wyspiański – Wesele
- Albert Camus – Dżuma
- George Orwell – Rok 1984
Szkoła Średnia: Poziom Rozszerzony
Dla uczniów wiążących przyszłość z naukami humanistycznymi przygotowano zestawienie wymagające dużej dojrzałości intelektualnej. Znajdziemy tu m.in. Hamleta Szekspira, Mistrza i Małgorzatę Bułhakowa oraz awangardowe Szewców Witkacego.
